Stel je voor: je bent coach, kapper, hovenier of fysiotherapeut. Je hebt klanten, je doet je werk goed, en toch voelt het alsof je telkens moet vechten voor aandacht. Je bent niet de enige in jouw stad of dorp, en dus probeer je beter, goedkoper, of harder te werken dan de rest. Herkenbaar?
Welkom in de Red Ocean, de markt waar iedereen vecht om dezelfde klanten. Maar wat nou als je daar niet in hoeft te zwemmen? Wat nou als je je eigen stukje rustige, blauwe zee kunt vinden waar je een stuk minder hard hoeft te vechten voor dezelfde klanten?
Even heel eerlijk: wij hebben zelf jarenlang gezwommen in die rode oceaan. En geloof me, het is niet grappig.
Langzaam maar zeker zijn we nu aan het oversteken naar een blauwe zee. We zijn actief bezig met waarde-innovatie, kiezen bewust onze doelgroep en bouwen aan een duurzaam aanbod dat verdergaat dan een los project. Het is geen knop die je omzet, maar een proces.
Red Ocean vs. Blue Ocean (in het kort)
De termen komen uit het boek Blue Ocean Strategy van W. Chan Kim en Renée Mauborgne. Kort samengevat:
| Strategie | Red Ocean | Blue Ocean |
|---|---|---|
| Markt | Bestaande markt | Nieuwe (nog niet ontdekte) markt |
| Concurrentie | Focus op: beter zijn dan de concurrent | Irrelevant: je creëert je eigen plek |
| Focus | Prijs, promotie, marktaandeel | Waarde-innovatie en klantbeleving |
| Voorbeeld | Telecom die stunt met bundels | Cirque du Soleil (circus zonder dieren) |
Veel ondernemers denken bij de Blue Ocean strategy meteen aan grote bedrijven met miljoenenbudgetten en revolutionaire ideeën. Maar hoewel dat in de basis klopt denk ik dat je dit ook op een veel kleiner niveau kan toepassen.
Je hoeft geen Uber of Apple te zijn om een blauwe oceaan te creëren. Sterker nog: als lokale ondernemer kun je op kleine schaal precies hetzelfde principe toepassen, misschien wel iets anders dan de grote spelers, maar alsnog.
De blauwe oceaan voor de lokale ondernemer
De kern van de Blue Ocean Strategy is waarde-innovatie. Dat betekent: niet beter zijn dan je concurrent, maar anders, op een manier die waarde toevoegt voor jouw ideale klant.
En dat hoeft helemaal niet groot of ingewikkeld te zijn. Een paar voorbeelden:
Coach
Een coach die zich niet richt op “iedereen met stress”, maar specifiek op vaders met jonge kinderen die moeite hebben om werk en gezin te combineren. Daarmee vergroot de coach zijn waarde door zich te verdiepen in een herkenbare levensfase, met gerichte oplossingen en communicatie die echt binnenkomt. Als coach creëer je zo je eigen niche waarin er minder concurrentie is.
Fysiotherapeut
Een fysiotherapeut die zich niet profileert als “ik help mensen van hun rugklachten af”, maar als “ik help mensen met een zittend beroep om hun lichaam weer in balans te brengen en klachten duurzaam te voorkomen. Zonder meteen een abonnement op de sportschool nodig te hebben.” Daarmee speelt men in op een duidelijke doelgroep met een veelvoorkomend probleem wat actueel is, en maakt hij zijn aanpak laagdrempelig en praktisch. Combineer het met een online omgeving waar mensen oefeningen thuis kunnen doen en creëert een duidelijke plek buiten het standaard aanbod van “algemene fysiotherapie”.
Kapper
Een kapper die zich focust op mensen met krullend haar en tutorials aanbiedt voor thuisonderhoud, iets wat veel salons links laten liggen. Daarmee biedt zij waarde op een manier die haar klanten helpt tussen de afspraken door en waarmee ze laat zien dat ze echt verstand heeft van een specifieke haarstructuur. Klanten voelen zich begrepen en geholpen, en dat levert loyale klanten voor jaren op. Sterker nog, aangezien vrijwel geen enkele kapsalon dit doet is de kans groot dat je ook makkelijker nieuwe klanten aantrekt. Combineer het door de producten ook nog via jouw kapsalon te verkopen, dan creëer je pas echt waarde!
Met andere woorden: je creëert je eigen stukje markt door te kiezen voor wie je er bent, wat je biedt, en hoe je het aanbiedt.
Maar wat doe je na de transactie
En hier komt de nuance waar veel ondernemers overheen kijken en waar juist enorm veel kansen liggen:
De meeste ondernemers stoppen bij het transactiemoment. Je levert een dienst of product, en dat was het. Klus klaar. Opdracht afgerond. Klant tevreden. Door naar de volgende.
Maar… wat gebeurt er na dat moment?
De meeste concurrenten doen daar niets. En dat is precies waar jouw blauwe oceaan begint.
Voorbeeld: Een tuinontwerper levert een prachtig ontwerp af. Punt. De klant is blij, maar na een paar maanden weet hij niet meer precies hoe het ook alweer zat met snoeien, bemesten of seizoensonderhoud. Met een beetje geluk neemt de klant contact met je op, maar dat wil je eigenlijk voor zijn.
Een andere tuinontwerper stuurt na 3 maanden een e-mail: “Is je tuin nog happy? Hier zijn 5 tips voor het voorjaar.” Of biedt een laagdrempelige onderhoudscheck aan. Of een jaarlijks nazorg-abonnement.
Wie denk je dat vaker wordt aanbevolen?
Dit is waarde-innovatie. Geen nieuwe dienst, geen grote investering, maar wel creatief met een totaal ander effect.
Je groeiplan in het klein
Veel ondernemers bieden vaak maar één of een paar dingen aan: het eindproduct. Het grote pakket. Maar klanten hebben niet allemaal dezelfde behoefte, op hetzelfde moment. Daarom is het slim om te kijken naar:
- De klantenreis – in welke fase zit je klant? Wie is je klant? Zijn er niches in je branche waar nog niet op ingespeeld word?
- De value ladder – welke stap kun jij aanbieden die past bij die fase?
Denk aan:
- Instapaanbod – kennismaking, quick win, gratis sessie, proefpakket.
- Core dienst – je hoofdproduct of -dienst.
- Vervolgstap – onderhoud, extra verdieping, nazorg, begeleiding.
- Premium – persoonlijke 1-op-1 trajecten, VIP-pakketten, jaarbegeleiding.
Door niet alleen in “de klus” te denken, maar in relaties, kun je veel meer impact maken. En het mooie is: dit soort waarde-opbouw is voor iedereen haalbaar. Juist als kleine ondernemer kun je snel schakelen en dichtbij je klant blijven.
Zo bouw jij jouw eigen blauwe oceaan
- Kies je klant – wie wil je echt helpen? En waarom?
- Ga dieper in op hun probleem – niet oppervlakkig, maar echt diep. Waar worstelen ze mee?
- Bied een onverwachte oplossing – klein of groot, zolang het maar helpt en anders is dan de standaard.
- Denk in fasen – voor, tijdens en na de aankoop. Waar kun jij extra waarde bieden?
- Wees persoonlijk – jouw menselijkheid is je kracht. Grote bedrijven kunnen dat moeilijk nabootsen.
Je hoeft niet groter, sneller of luider te zijn
Soms hoef je niet harder te werken, maar gewoon slimmer te werken. Waar anderen stoppen, kun jij doorgaan. Niet door weer een kortingsactie of nog meer uren te werken, maar door met oprechte aandacht en slimme keuzes je eigen plek in de markt te creëren.
Dat is de essentie van de Blue Ocean Strategy maar dan voor lokale ondernemers in mijn beleving.
En weet je wat het mooiste is? Je hoeft alleen maar jezelf te zijn – en je klanten net iets beter te begrijpen dan de rest.
